แสดงบทความที่มีป้ายกำกับ บ้านเรียน แสดงบทความทั้งหมด
แสดงบทความที่มีป้ายกำกับ บ้านเรียน แสดงบทความทั้งหมด

3/11/53

กิจกรรมพื้นฐาน

ลองเอากิจกรรมหยาบๆ มาเล่าสู่ (ไม่ละเอียดในการเล่าสู่ แต่ไม่หยาบคายหรือหยาบนัยยะที่แฝงในนั้นเพื่อปลูกฝังลูกๆ นะ)  โดยที่เราเน้นให้เด็กได้ทักษะรอบด้านในชีวิตจริง  เพราะคนโตเป็นเด็กหญิงใกล้ชิดแม่ จึงได้รับหน้าที่อาสาเป็นมือขวาของแม่ดูแลน้องๆ ไปด้วยในระัดับที่เธอทำได้ อาจจะมีบางอย่างที่อยากทำแบบผู้ใหญ่ซะจริง เช่น อุ้มน้องแบบมือเดียว เหน็บเอวบ้าง (เคยเห็นแม่จำเป็นต้องทำอะไรสักอย่าง) ก็ต้องสอนไว้ก่อน ย้ำเตือนเงื่อนไขของการอุ้มน้องก่อนอุ้มจริง 

สำหรับคนรองวัยสามขวบ การให้พี่สาวดูแลไม่มีอะไรมาก เช่น เตือนหรือพาเข้าห้องน้ำ ไม่งั้นเล่นเพลินปล่อยกลางวงก็มี, ชวนทานข้าวหรือนมหรือน้ำ หรือเอามาเผื่อกัน, ชวนแปรงฟัน, แต่งตัวให้บ้าง แล้วแต่อารมณ์ของพี่ ปกติคนรองค่อนข้างติดพ่อ อ้อนบ้าง เค้าโตขึ้นมาหน่อยทำอะไรได้เองเยอะขึ้น ชอบเล่นกิจกรรมแมนๆ ก็ต้องย้ำให้เบาๆ กับพี่สาว น้องสาวและแม่ด้วย เคยเลี้ยงลูกสาวมาก่อน รู้สึกได้เลยว่าลูกชายและลูกสาวแตกต่างกันมาก อย่างการเล่น ความรู้สึกของเค้าในการจะเลือกเล่นอะไรจะประเภทแมนๆ โหดๆ หน่อย แต่ก็มีอุ้มน้องตุ๊กตาแบบพี่สาว (เอามาทำท่าอุ้มเหมือนน้องคนเล็ก คงจะฝึกไว้)


คนเล็ก 6 เดือนซึ่งคุณพี่ญีมใหญ่จะอุ้มจนถนัดอยู่แล้ว ก่อนหน้าที่จะให้อุ้มจริง ตอนนั้นน้องเพิ่ง 4-5 เดือน จึงให้เริ่มอุ้มเดินบ้าง ค่อยๆ ไต่ระดับความยากขึ้นมาจากนั่งอุ้มเฉยๆ มาสู่อุ้มยืนอย่าางเดียว แล้วก็อุ้มเดิน แต่ก็ต้องอยู่ในสายตาช่วงแรก และใกล้ผู้ใหญ่ก่อน จึงปล่อยให้อุ้มเอง ช่วยได้หลายงาน ตอนนี้พี่หัดป้อนข้่าว น้ำบ้าง ไม่ได้ทำสม่ำเสมอ แล้วแต่อยากช่วยไหม แต่เธอมักอาสาเสมอ ชอบอุ้มน้องซะจนแม่ต้องบอกว่้าน้องไม่ใช่ตุ๊กตา ตอนนี้เธอเริ่มอยากกล่อมน้องนอนเองซะแล้ว (กระซิบแม่ให้ปั๊มนมใส่ขวดไว้ หนูจะป้อนน้องแล้วกล่อมให้หลับเอง) ..ได้พี่เลี้ยงคนใหม่แล้วเรา

โม้นาน..เข้าสู่กิจกรรม แบ่งเป็น 2 หมวด

1) หมวดในบ้าน   2) หมวดนอกบ้าน

1) หมวดในบ้านได้แก่

- ทำอาหาร / ขนม อาจจะเป็นผู้ช่วยตระเตรียมผัก ล้าง ชั่งตวง วัด จาน ชามแล้วแต่ว่าจะทำอะไร แต่ขอให้ได้ช่วย ฝึกหลายอย่างทักษะชีวิตอย่างเป็นธรรมชาติ
- ปั้นแป้งโดว์ / ทำงานฝีมือ ประดิษฐ์ พับกระดาษ เพื่อหัดสมาธิและสร้างสรรค์ จินตนาการทำเป็นเรื่องราว ประวัติศาสตร์อิสลาม หรือเรื่องของบรรดาร่อซูล นบี เศาะหาบะฮก็ได้
- วาดรูป / งานศิลปะ ตั้งแต่ทำงานศิลปะนานาจนถึงหัดเขียนหนังสือ อะไรที่เลอะๆ
- ท่องจำอัลกุรอาน / ท่องกลอนอัคลาก
(เอามาจากหนังสือเด็กๆของนันท์นาถและรร.จริยธรรมอิสลามศึกษา )
- อ่านหนังสือ out door ที่ชิงช้า หรือสนามหญ้า
- ทำความสะอาดรอบบ้าน ไม่ว่าในบ้าน นอกบ้าน สนามที่จอดรถ ฯลฯ ให้เด็กทำอย่างสนุก กวาดใบไม้ รดน้ำต้นไม้ ให้อาหารปลาเก็บขยะ หรืองานบ้านเล็กน้อยอย่างหยิบจับอะไรก็ให้พวกเค้าได้มีส่วนร่วม เอาน่า แก้ว จานคงไ่ม่แตกหมดบ้านหรอก เค้าจะเรียนรู้ว่ามันต้องระวังมากน้อยแค่ไหน เป็นต้น

2) หมวดนอกบ้าน

- ไปบ้านหนังสือ >> ได้อ่านหนังสือ กลับมาก็มาทบทวนแล้วเขียน Mind Map  แม่เขียนให้ดู ใช้รูปบ้าง คำวลีบ้าง
- เยี่ยมญาติ มอบของฝาก >> รู้จักญาติพี่น้อง การให้ความสำคัญ รู้จักการให้ รู้จักขอดุอาอฺ มีความรู้สึกรักใคร่ห่วงใยกัน
- ซื้อของเข้าบ้าน >> ของจำเป็น ไม่จำเป็น ราคาสินค้าแพงกว่า ถูกกว่า ดูป้ายหะล้าล มีประโยชน์มาก-น้อย ซื้อตามใจหรือจำเป็นจริง
- ทำกิจกรรมนอกสถานที่พร้อมพ่อแม่ >> แล้วแต่ เช่น ประชุมกลุ่มทำงานอิสลาม หรือวะลีมะฮ หรือร่วมกิจกรรม ได้พบปะเพื่อนฝูงหลายรุ่น เล่นตามสบายกับเพื่อนมุสลิม พบปะญาติ พี่น้องในอิสลาม
- พาญาติไปธุระ >> เด็กจะรู้จักการช่วยเหลือเกื้อกูล การแบ่งเบาภาระ ถามไถ่สารทุกข์สุขดิบ เก็บข้อมูลเรื่องของแต่ละคน สถานที่ไป  กิจกรรมที่ทำ เวลาพูดถึงคนนั้นคนนี้ มักหยิบยกมาเล่าไม่ผิด ผู้ใหญ่ที่มักหลงลืม มันก็ฝึกความจำและได้สัมพันธ์กับญาติ







30/10/53

แผนคร่าวๆ ของบ้านเรียนเรา

หน้านี้ขอเล่าคร่าวๆ ก่อนถึงแผนการเรียนรู้ทั่วไปในการจัดการศึกษาให้ลูกๆ  ค่ะ

ปัจจุบันคนโต ลูกสาวอายุ 5 ขวบ 8 เดือน อายุห่างกับคนรอง(หนุ่มน้อย)วัย 3 ขวบพอสมควร
การจัดการให้ได้เรียนรู้ก็จะต่างกันบ้าง รายละเอียดคงขอยกยอดไปคุยทีหลัง
แต่มีบางกิจกรรมที่เป็นจุดร่วมเดียวกัน นั่นคือการผ่านการเล่นนั่นเอง
โดยที่การเรียนรู้พวกนี้ไม่จำเป็นต้องมีผู้ใหญ่ก็ได้
ยามที่พ่อแม่ติดภารกิจดูน้องวัย 6 เดือน ทำงานบ้าน ฯลฯ ก็สามารถปล่อยให้เด็กๆ อยู่กันเองได้สบาย
ทะเลาะบ้าง ลงมือกันบ้างก็ปล่อยให้พวกเขาจัดการก่อน หากไม่ใหญ่โตอะไรก็คลี่คลายด้วยดี
หากไม่ไหวก็ต้องมาคอยดู แนะนำ สอบถามเหตุผล ฟังทั้งสองฝ่าย ใครเริ่มก่อน ใครผิดถูก
ก็ว่ากันไป ต้่องมีกติกากันก่อน แต่การสอนอย่าเพียงรอให้เค้าทำผิดค่อยสอนนะ
ต้องทำอยู่ประจำอย่างสม่ำเสมอ

ต่อด้วยกิจกรรมการเล่นที่เราใช้ อาทิ การวิ่งเล่น ปั่นจักรยาน การเล่นอยู่บ้านอยู่เมือง
(บ้านสมมติที่เด็กทุกคนชอบ) การปั้นแป้งโดว์ (สิ่งที่นำมาเป็นอุปกรณ์ช่วยคือของใช้ในครัว)
การเลี้ยงน้อง(ตุ๊กตา) เล่นปืน (ยิงยิว) เกมแม่เหล็กในบล็อก เล่นตัวต่อ (จราจรและวิศวะกร)
ดูตัวอย่างวิธีการเล่นจราจรอัจฉริยะ ตอนนี้วิศวกรมีภาค 2 ตอน 1 ที่นำมาเล่าสู่ 
มิได้อยากให้พี่น้องต้องใช้จ่ายอะไรนัก นี่เป็นเพียงตัวอย่างเท่านั้น หรือ
ใครมีวิธีนำเสนอ ยินดีอย่างยิ่งหากสามารถแบ่งปันได้

แม้ปกติพ่อแม่ไม่ได้ทำงานนอกบ้าน แต่มีธุระปะปังตามรายทาง
ทั้งงานราษฎร์ งานหลวง อีกทั้งยังต้องปรับเรื่องเวลาและกิจกรรมในบ้านเสมอ
รู้สึกได้ว่าการทำบ้านเรียนด้วยตัวคนเดียวค่อนข้างลำบากนิดนึง
อาจไม่ได้ดั่งใจหมด ด้วยเด็กๆ มีทั้งเด็กเล็กและเด็กกำลังโต
ต้องอาศัยความยึดหยุ่นสูงทีเดียว

อินชาอัลลอฮฺ  ถ้ามีผู้ช่วย (เหมือนครูพี่เลี้ยง) มาเรียนรู้ร่วมกับเด็กๆ คอยแนะนำ
ชี้แนะให้พวกเขารู้จักคิด ใฝ่รู้ก็จะดีไม่น้อย แต่ตอนนี้อัลลอฮฺยังไม่ประสงค์
รอไปก่อน เราจะได้ซึมซับรสชาดของการไม่ได้ดั่งใจและต้องสรรหาวิธีจัดการให้ได้ดีกว่านี้
อินชาอัลลอฮฺ

การเรียนรู้วัยอนุบาลไม่ได้มุ่งหวังให้เค้าท่องจำอะไรต่ออะไรได้มากมาย หรืออ่านออกเขียนได้คล่อง
แล้วทิ้งเรื่องคุณธรรม จริยธรรมอิสลามไว้ข้างหลัง แต่พยายามเน้นเรื่องอิสลาม กริยา มารยาท
ความคิดอ่าน ความมีเหตุผล การอ่าน-ท่องจำอัลกุรอาน ทุกอย่างเกี่ยวข้องกับอิสลามทั้งสิ้น

ตัวอย่างภาพบางส่วนกับกิจกรรมที่ทำในบ้านเรียน

ปั้นแป้งเป็นตัวแมลงเอามาทำเป็นเรื่องราวน่าสนุก
บ้านหนังสือของกทม.ที่มาตั้ง ไม่ไกลจากบ้าน เด็กๆ ชอบนัก